Andrzejki – teraz zabawa, niegdyś ważny dzień dla panien na wydaniu

29 listopada 2021, 06:50

Andrzejki to dzisiaj okazja do spotkań towarzyskich i hucznej zabawy. Jednak jeszcze w niedalekiej przeszłości miały one znacznie poważniejszy – i ważniejszy – wymiar. Szczególnie dla panien. W wigilię dnia św. Andrzeja Apostoła, czyli 29 listopada, panny na wydaniu mogły dowiedzieć się, jaka czeka je przyszłość. Najpierw podczas mszy w kościele lub cerkwi modliły się o dobrego męża, a wieczorem spotykały się z kilkoma koleżankami w domach, by wróżyć



Kaszka błyskawiczna z neolitu

27 października 2008, 09:58

Błyskawiczne kaszki typu instant nie są wbrew pozorom wynalazkiem ostatnich lat. Najstarsze podgotowane w ten sposób zboże ma bowiem ok. 8 tysięcy lat, a jest nim bulgur, czyli popularna do dziś w kuchni tureckiej i bliskowschodniej gruboziarnista kasza z pszenicy. Soultana-Maria Valamoti i zespół z Uniwersytetu Arystotelesa w Salonikach znaleźli ją na stanowisku Kapitan Dimitrievo w Bułgarii (Vegetation History and Archaeobotany).


Żyjemy w hologramie?

4 lutego 2009, 20:08

Naukowcy pracujący z hanowerskim wykrywaczem fal grawitacyjnych GEO 600 od wielu miesięcy zastanawiali się nad dziwnym szumem, rejestrowanym przez ich urządzenie. Teraz Craig Hogan, fizyk z Fermilab, zaproponował teorię, która może oznaczać, iż GEO 600 dokonał najważniejszego odkrycia w fizyce w ciągu ostatnich 50 lat.


Artystyczna wizja wybuchu 2006gy© NASA

Ziarna starsze niż Układ Słoneczny

26 kwietnia 2013, 09:15

Znalezione na Antarktydzie dwa stare meteoryty zawierają ziarna zbudowane z ditlenku krzemu, które, jak sądzą naukowcy, są starsze od Układu Słonecznego. Powstały one wskutek wybuchu supernowej


Odległa planeta zagraża współczesnym teoriom astrofizycznym

14 czerwca 2013, 10:51

Naukowcy korzystający z Teleskopu Hubble'a odkryli planetę formującą się w rekordowo dużej odległości od swojej gwiazdy macierzystej. Wspomniana planeta powstaje w odległości ponad 12 miliardów kilometrów od czerwonego karła TW Hydrae. Odkrycie może podważyć współczesne teorie dotyczące formowania się planet.


W Szwecji piwo warzono już w epoce żelaza

21 czerwca 2018, 11:15

Archeolodzy z Uniwersytetu w Lund odkryli skarbonizowane kiełkowane ziarna zbóż, co sugeruje, że piwo było wytwarzane w regionie nordyckim już w epoce żelaza. Odkrycia w Uppåkrze w południowej Szwecji wskazują na produkcję na dużą skalę, być może na święta lub handel.


Znaleźli środkowoeuropejskie piwo sprzed 6 000 lat. Nowa technika identyfikacji złocistego napoju

30 lipca 2020, 11:39

Specjaliści z Austriackiej Akademii Nauk opracowali nową metodę identyfikacji piwa i innych spożywczych ekstraktów słodowych w zapiskach archeologicznych. Efektem ubocznym naszych badań jest potwierdzenie, że już w 4. tysiącleciu przed naszą erą w centralnej Europie wytwarzano napoje słodowe (być może piwo)


Jaka ta kartka smaczna

18 grudnia 2008, 10:17

Przed każdymi świętami świat zalewa kolejna fala kartek z życzeniami. Co prawda coraz częściej zastępujemy je mailami bądź SMS-ami, ale sporo osób nadal woli tradycyjną formę dzielenia się z innymi swoimi myślami. To z myślą o nich powstały ekologiczne pocztówki – są jadalne, więc na pewno nie wylądują na wysypisku śmieci.


Mikrobiom w Stanach, Amazonii i Afryce

10 maja 2012, 11:35

Mikrobiom to bakterie, które zamieszkują organizm człowieka, pomagając mu m.in. w trawieniu czy chroniąc przed chorobami. Ostatnio mówi się o nim coraz więcej, jednak jak słusznie zauważają niektórzy naukowcy, dotąd skupiano się na mikrobiomach bogatych populacji z Europy, Ameryki Północnej i Japonii. Jak wobec tego mają się sprawy z "rezerwatami" bakteryjnymi ludzi z krajów rozwijających się?


Gumy z kuchni molekularnej lekarstwem na otyłość?

8 stycznia 2014, 07:43

Naukowcy z Uniwersytetu w Birmingham wytypowali składniki, które wystawione na oddziaływanie soku żołądkowego pęcznieją i tworzą dość twardy żel. Żel trudniej strawić, przez co dana osoba czuje się mniej głodna. Jak można się domyślić, ogranicza to chęć do podjadania czy przejadania.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk